રાતન ખત્રીરાતનભાઈરાતન એક પ્રખ્યાતકલાત્મકમહત્વના માટીના કલાકારચિત્રકારશિલ્પકાર છે, જે ગુજરાતરાજ્યદેશના કચ્છ વિસ્તારભૂમિપ્રદેશમાં માટલાની અનોખીશાનદારસુંદર કળા માટે ઉખ્યાત જાણીતાપસંદગીના છે. તેમની કામગીરીસર્જનકળામાં પરંપરાવારસોરીતનું અધિકૃતસચોટસ્વચ્છ પાલન દેખાયજળવાયકરાય છે, અને તેઆએ માટલા માટીકૃત્રિમખનીજમાંથી બનાવવામાંતૈયાર કરવામાં ઘડવામાં આવે છે. આદરેકદરેક એક માટલા હસ્તકલાહાથથી બનાવેલોહાથથી ઘડાયેલ છે અને તેમાંતે ઉપરતેમાંના ચિત્રોઆકૃતિઓનકશાઓ ચોક્કસસ્પષ્ટસચોટ વિગતો સાથે દર્શાવવામાંદેખાય છેઉપલબ્ધ છે. ખત્રીખત્રીએરાતનભાઈએ આ કળાને જીવનવારસોપેઢી દર પેઢી ચાલુસુરક્ષિતજાળવી રાખી છે.
રાતનભાઈ ખત્રી : માટીની કળા ના નિષ્ણાત
રાતન ખત્રી એ ગુજરાતના કચ્છ જિલ્લાના એક પ્રખ્યાત માટીની કલાકાર છે. તેઓ માટલા કલા માટે દેશમાં જાણીતા છે. તેમની રચનાઓ માં જૂની ઝાયકા જોવા દેખાય છે, જે કચ્છની સંસ્કૃતિનો પ્રતિબિંબ છે. તેઓ માટી સંस्करण કરીને અસાધારણ વस्तू બનાવતા હોય .
મિટી કલામાં રાતનભાઈ ખત્રીનો કળા
રાતનભાઈ ખત્રી માટી કલાના એક નિષ્ણાત છે, જેમણે એ વર્ષોથી પોતાની સર્જન દ્વારા મિટી કલાને નૂતન મહોટા પર પહોંચાડી છે. તેમનો રીતભાત વિશિષ્ટ છે, જે દરેક પહોળું ખેંચે છે. ખત્રીજીની , માંથી શ ચિત્ર ધારણ કરે છે, તે મઢારું અને જીવંત લાગે છે, જાણે કોઈ જાદુગરી જ થાય હોય.
રાતન ખત્રીના માટલા બનાવવાની પ્રક્રિયા
રાતન ખત્રી ની માટલા બનાવવાની પદ્ધતિ એક વિશિષ્ટ કળા છે. આ માટીને જાતે ઘડવાની રીતભાત માં વધારે અનુભવ પડે છે. સૌ પ્રથમ, કાદવ ને મર્યાળી બનાવીને તેને વ્હીલ પર મૂકવામાં આવે છે. ત્યારબાદ, હળવેથી એના ઘડતલ આપવામાં આવે છે. પછી માટલાને સૂકવવામાં છે અને અનુગામી તબક્કામાં તેને વધુ એકવાર ઘડવામાં આવે છે. અંતે, માટલાને આગમાં નુકસાન થતું નથી તેની ખાતરી કરવામાં આવે છે. એ રીતે એક નિશ્ચિત સુંદર માટલો બની છે.
- લોટ પસંદગી
- વ્હીલ પર આકાર આપવી
- સુકાય પ્રક્રિયા
- ફરીથી ઘડતર
- આગ પ્રક્રિયા
માટીનું કલાના પ્રખ્યાત ખત્રી: પરંપરા અને તાજો અભિગમ
સૌરાષ્ટ્ર ના ખત્રી સમુદાયે માટલા કલાને નિખાળી છે, જે એક જૂની ઇતિહાસ છે. હાલમાં પણ, ખત્રીઓ આ કલાને ચાલુ રાખવા માટે ઉત્સુક છે. તેઓ કૂંમળું માંથી કલાત્મક વસ્તુઓ બનાવે છે, જે પ્રાદેશિક સંસ્કૃતિનો ભાગ છે. આધુનિકતા સાથે, તેઓ પ્રાચીન માટીની કલાને નવા માધ્યમમાં રજૂ કરી રહ્યા છે.
કારીગરો દ્વારા બનાવેલા માટલાકામનાં ઉત્પાદનોમાં વિવિધતા જોવા મળે છે, જેમાં ઘરગથ્થુ આકારણીથી લઈને લોક ચિત્રો સુધીનો સમાવેશ થાય છે. કલાત્મકતાના આ સ્વરૂપ ને સાચવી રાખવા માટે, સરકાર દ્વારા વિશેષ સહાય આપવામાં આવી રહ્યા છે.
- માટી કલામાં તાજું પરિપ્રેક્ષ્ય ઉમેરવામાં આવે છે.
- કારીગર સમુદાયને રોજગારી માટે પ્રોત્સાહન મળે છે.
- ઇતિહાસની સુરક્ષા થાય છે.
રતન ખત્રીના માટલા: ખરીદવા માટે શ્રેષ્ઠ જગ્યાઓ
રતન ખત્રીના દ્વારા બનાવેલાં માટલાં મેળવવા માટે, તમારે અમુક ચોક્કસ જગ્યાઓ પર ધ્યાન આપવું જોઈએ. આ માટલાં તેમની ખાસ કલાત્મકતા અને ટકાઉપણું માટે જાણીતા છે. તમે સીધી રીતે ખરીદી કરવા માંગતા હોવ તો, નીચેની જગ્યાઓ ફાયદાકારક સાબિત થઈ શકે છે:
- વિટ્તોરિયા જેવાં પોટરી હબ: અહીં તમને વિવિધ ડિઝાઇનનાં માટલાં મળી રહેશે.
- સ્થાનિક હસ્તકલા મેળાં અને પ્રદર્શનો: આમાં ભાગ લેતા કલાકારો પાસેથી તમે સીધા માટલાં ખરીદી શકો છો.
- વર્ચ્યુઅલ પ્લેટફોર્મ: જેમ કે એમેઝોન અને ઇટાલીયન હેન્ડમેડ વેબસાઇટ્સ પર પણ ઉપલબ્ધ છે.
- પસંદગીના ગેલેરી અને ડિઝાઇન સ્ટોર્સ: જ્યાં તમને ખાસ માટલાં મળી શકે છે.
- રતન ખત્રી નું વર્કશોપ: જો શક્ય હોય તો, તેમના વર્કશોપની મુલાકાત લઈને તમે માટલાં ખરીદી શકો છો અને તેમની કલા વિશે જાણી શકો છો.
યાદ રાખો કે, website અધિકૃત માટલાં ખરીદવા માટે તમારે સાવચેત રહેવું જોઈએ.